الگوی مصرف انرژی در ایران در هر فصلی سبب میشود تا مشکلاتی به اقتصاد تحمیل شود.
روزهای سرد سال مصرف گاز سر به فلک میکشد و روزهای سوزان تیر نیروگاههای تولید برق به دست و پا میافتند تا برق مورد نیاز را تأمین کنند اما در نهایت به جای آنکه در الگوی مصرف تغییری حاصل شود، قطعی گاز و برق است که به کمک دولت میآید تا روزهای اوج مصرف را پشت سر بگذرانیم. با این حال نکته ای که هر سال مغفول میماند توجه به مصرف بهینه انرژی در کشور است.
امسال با آغاز تابستان و رسیدن دمای هوا به بالای ۴۰ درجه، مصیبت کمبود برق دوباره سر برآورد. در ابتدا برای کنترل مصرف برق قطعی های پراکنده و بدون برنامه برق آغاز شد اما این کار با اعتراض همراه شد. پس از آن وزارت نیرو اعلام کرد از این پس قطعیها با برنامه ریزی صورت گرفته خواهد بود و برای این کار جدول زمانی قطع برق را منتشر کرد.
** مسکنی به نام صرفهجویی برق در دولت
برنامه خاموشیها نیز نتوانست مصرف سرکش برق را مهار کند و دولت در اقدامی کمسابقه تصمیم گرفت تا ساعت کار ادارات در استانهای مختلف از جمله تهران را تغییر دهد تا از محل صرفهجویی در مصرف برق در ادارات دولتی، برق بیشتری را روانه خانهها کند زیرا از ۵۷ هزار مگاوات برقی که در اوج بار مصرف میشود ۲۱ هزار مگاوات مربوط به وسایل سرمایشی است که از این میزان ۴ هزار و ۵۰۰ مگاوات مربوط به ادارات دولتی است.
اگرچه دولت با این کار تلاش میکند مصرف برق را کنترل کرده و انرژی مورد نیاز خانوادهها را بدون قطعی تأمین کند اما بخش خانگی نیز باید تلاش کند تا به بهینه کردن مصرف و همچنین تغییرات کوچک در تجهیزات سرمایشی خود، به مدیریت مصرف برق کمک کند.
فارغ از شدت مصرف انرژی در ایران که به مراتب بالاتر از میانگین جهانی قرار دارد، ایرانیان میتوانند وسیله سرمایشی مورد نیاز خود را با توجه به اقلیمی که در آن ساکن هستند انتخاب کنند و علاوه بر آن با اقدامات جزئی مصرف برق خود را به میزان قابل توجهی کاهش دهند.
در ادامه به برخی موارد که میتواند به کاهش مصرف انرژی وسایل سرمایشی کمک کند، اشاره میکنیم.
**کولر آبی یا گازی؛ مسأله این است
اولین سؤالی که برای انتخاب وسایل سرمایشی مطرح میشود این است که چه کولری خریداری شود. برای خرید کولر بیش از هر چیز باید به نوع آب و هوایی که در آن زندگی میکنید توجه شود. از کولرهای آبی برای مناطق معتدل و از کولرهای گازی برای مناطق گرم و مرطوب استفاده کنید.
اگر چه کولرهای آبی هزینه کمتری نسبت به کولرهای گازی دارند و انرژی کمتری مصرف میکنند اما رعایت نکاتی باعث می شود که هزینه استفاده از این کولرها باز هم کاهش یابد.
به طور مثال، کانالکشی کولرها را از کوتاهترین مسیر انجام داده و باید بوسیله عایقکاری با پشم شیشه یا دیگر عایقها از هدر رفتن سرما در مسیر انتقال جلوگیری شود. همچنین پیش از فصل گرما سرویس آن انجام شود.نصب سایبان بر روی کولرها در پشت بامها در صرفه جویی انرژی مؤثر است .
از سوی دیگر، باید هر سال پوشالهای کولرهای آبی تعویض شود، این کار باعث میشود کولر انرژی کمتری مصرف کرده و به طور معمول این اقدام کاهش ۱۰ درصدی مصرف برق کولرهای آبی را به دنبال خواهد داشت.
با وجود آنکه مصرف برق کولرهای آبی در مقایسه با کولرهای گازی کمتر است اما در برخی اقلیمها استفاده از کولر گازی اجتنابناپذیر است. با این حال میتوان با برخی اقدامات تا حد زیادی از اتلاف انرژی جلوگیری کرد و مصرف را کاهش داد. در هر صورت توجه به این نکته ضروری است که هزینه کم مصرفترین کولر گازی حدودا چهار برابر هزینه کولرهای آبی است.
